ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਦੀ ਅਨਾਜ ਮੰਡੀ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਦੀ ਆਮਦ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਫਸਲ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਕੁਝ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਇਸ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ-ਮਲੋਟ ਸੜਕ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਪਿੰਡ ਮਾਹੂਆਣਾ ਬੋਦਲਾ ਨੇੜੇ ਲਗਭਗ 20 ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ “ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਧਨ-ਧਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ੀ ਯੋਜਨਾ” ਸਕੀਮ ਤਹਿਤ ਲਗਾਏ ਕੈਂਪ ਦੌਰਾਨ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਦਾ ਬੀਜ ਮੁਫ਼ਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਹਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਲਈ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ (ਐਮਐਸਪੀ) ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ਸਲ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 7,721 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕੁਇੰਟਲ ਦੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਉਪਜ ਵੇਚਣ ਲਈ ਗੁਆਂਢੀ ਸੂਬੇ ਹਰਿਆਣਾ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਫ਼ਸਲ ਦਾ ਝਾੜ ਲਗਭਗ 10 ਕੁਇੰਟਲ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ 77,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਆਮਦਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।” ਤਿੰਨ ਏਕੜ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਦੀ ਖੇਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡ ਲਾਲੋਵਾਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਿਸਾਨ ਮੰਗਤ ਰਾਮ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਫ਼ਸਲ ਲਾਹੇਵੰਦ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਫ਼ਸਲਾਂ ਝੋਨਾ, ਆਲੂ ਅਤੇ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਵਾਇਤੀ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਾਹੇਵੰਦ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਕਮਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਦੀ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਅਮਰਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਸੰਧੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਫ਼ਸਲੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਸਾਕਾਰਾਤਮਕ ਨਤੀਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਮਧੂ ਮੱਖੀ ਪਾਲਣ ਲਈ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਸੇਪਟੂਏਜੈਨਰੀਅਨ ਵਪਾਰੀ ਅਤੇ ਕਮਿਸ਼ਨ ਏਜੰਟ ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਸਚਦੇਵਾ ਨੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਕਿ 2005 ਤੱਕ, ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਦੀ ਅਨਾਜ ਮੰਡੀ ਵਿੱਚ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਸੂਰਜਮੁਖੀ ਦੀ ਫਸਲ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ 2.5 ਲੱਖ ਬੋਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਹਰ ਇੱਕ ਬੋਰੀ ਦਾ ਭਾਰ 4 ਕਿਲੋ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲਗਾਤਾਰ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕਾਰਨ ਫਸਲ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਫਸਲੀ ਪੈਟਰਨ ਕਾਰਨ ਕੇਂਦਰ ਦੀ “ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਧਨ-ਧਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ੀ ਯੋਜਨਾ” ਤਹਿਤ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਾਗਬਾਨੀ ਫਸਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਿੰਨੂ ਆਦਿ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 35,000 ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 9,800 ਹੈਕਟੇਅਰ ਵਿੱਚ ਦੇਸੀ ਨਰਮਾ, ਬਾਸਮਤੀ ਝੋਨਾ, ਦਾਲਾਂ, ਸਰ੍ਹੋਂ ਸਮੇਤ ਤੇਲ ਬੀਜ ਅਤੇ ਸੂਰਜਮੁਖੀ, ਹਰਾ ਚਾਰਾ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੇਤੀ-ਅਧਾਰਿਤ ਫਸਲਾਂ ਵੀ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਵਾਇਤੀ ਫਸਲਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਫ਼ਸਰ ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਤਹਿਤ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕੁੱਲ 2.48 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚੋਂ 1.04 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਨੂੰ ਫ਼ਸਲੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਧੀਨ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਮਿਥਿਆ ਹੈ।


